دومین روز از نخستین رویداد بینالمللی «عصر امید» در نجف اشرف روز گذشته با حضور کرار محبوبه معاون استاندار نجف، عمار عبدالامیر السلامی رئیس دانشگاه اسلامی نجف، فرید نعیمی رئیس دانشگاه آزاد واحد نجفآباد و برخی دیگر از چهرههای علمی دنبال شد. در این رویداد 45 شرکت ایرانی و 15 شرکت و یا صاحبان ایده عراقی گردهم آمدهاند تا دستاوردهای خود در حوزه هوش مصنوعی را در معرض دید عموم، صاحبان صنایع و دانشجویان قرار دهند.
یکی از مهمترین برنامههایی که در حاشیه برگزاری نمایشگاه «عصر امید» شاهد آن بودیم، برگزاری یک کنفرانس بینالمللی بود که در آن ۱۵ مقاله برتر از کشور دنیا به صورت حضوری و به زبان انگلیسی ارائه شد. در این گزارش در گفتوگو با 5 شرکت و صاحبان ایده عراقی به گفتوگو نشستیم و از آنها از جزئیات محصول و یا دستاوردی که در حوزه هوش مصنوعی ارائه کردند، پرسیدیم که در ادامه از نظر میگذرانید.
عصر امید نویدبخش آینده روشن همکاریهای دوجانبه است
محمد سعد، مدیر بخش اداری دانشگاه فنی الفرات الاوسط که با دستگاه هلیشات پیشرفته در نمایشگاه «عصر امید» حاضر شده است در گفتوگو با «فرهیختگان» اظهار کرد: «دانشگاه ما همواره تلاش کرده است با فراهم آوردن امکانات لازم و حمایتهای علمی و مالی، زمینه را برای رشد و شکوفایی استعدادهای دانشجویی فراهم کند. یکی از نتایج این رویکرد حمایتی، ساخت محصولی است که امروز در این نمایشگاه، آن را معرفی میکنیم یک دستگاه هلیشات پیشرفته که حاصل کار و خلاقیت جمعی از دانشجویان دانشگاه ماست.»
او که نه از شرکت، بلکه در قالب یک تیم دانشگاهی به نمایشگاه آمده بود، ادامه داد: «این هلیشات به کمک فناوریهای نوین، بهویژه با بهرهگیری از الگوریتمهای هوش مصنوعی، طراحی و ساخته شده است. فرایند ساخت این دستگاه به طور کامل به دست تیمی از دانشجویان ما انجام شده؛ از مرحله ایدهپردازی و طراحی مفهومی گرفته تا پیادهسازی فنی، ساخت بدنه، برنامهنویسی و تستهای نهایی. این پروژه نه تنها تواناییهای علمی دانشجویان را به چالش کشید، بلکه به آنها فرصت داد تا تجربهای واقعی از کار تیمی، مدیریت پروژه و حل مسئله در شرایط عملیاتی به دست آورند.»
مدیر بخش اداری دانشگاه الفرات الاوسط صنعتی تصریح کرد: «هدف اصلی ما از توسعه این هلیشات، صرفاً ساخت یک محصول برای فروش نبوده است. ما میخواستیم محیطی ایجاد کنیم که دانشجویان بتوانند ایدههای خلاقانه خود را به منصه ظهور برسانند و از نزدیک با فرایندهای عملی تولید فناوری آشنا شوند. این دستگاه قادر است با حداقل مصرف انرژی، کارایی بالایی ارائه دهد. این ویژگی در طراحی آن به طور خاص مورد توجه قرار گرفته است. هلیشات ما میتواند با کمترین میزان مصرف انرژی، تا ارتفاع 80 متری پرواز کرده و فیلمبرداری باکیفیتی انجام دهد. به عبارت دیگر، ما تلاش کردیم با استفاده بهینه از منابع محدود، حداکثر بهرهوری را بهدست آوریم.»
محمد سعد یادآور شد: «این پروژه، بیشتر یک تجربه علمی و آموزشی بود تا یک طرح تجاری. ما از ابتدا به دنبال رقابت با شرکتهای بزرگ و باسابقه نبودیم که امکانات وسیعتر و فناوریهای پیشرفتهتر دارند. هدفمان این بود که ایدههای موجود در ذهن دانشجویان را از حالت انتزاعی خارج کرده و به یک نمونه عملیاتی تبدیل کنیم. خوشبختانه این هدف محقق شده و محصول ما در نمایشگاه با استقبال خوبی مواجه شد.»
او افزود: «هرچند این هلیشات برای فروش عرضه نشده و ما به دنبال جذب مشتری نبودیم، چون قطعاً شرکتهای پیشرفتهتری هستند که میتوانند محصولات با ظاهر و کیفیت بهتری تولید کنند. ما بیشتر خواستیم فکری که در سرمان بود را پیاده کنیم و توانستیم این کار را انجام دهیم. این محصول به صورت نمونه ساخته شده و در تعداد بالا تولید نشده، بنابراین از ابتدا هدفگذاری ما روی فروش نبوده است. البته بازدیدکنندگان متعددی ابراز علاقه کردند و برخی پیشنهادهایی نیز برای همکاری در پروژههای آینده ارائه دادند. این استقبال نشاندهنده آن است که حتی پروژههای دانشجویی، اگر با پشتکار، خلاقیت و حمایت مناسب همراه شوند، میتوانند توجه بازار را به خود جلب کنند و زمینهساز پیشرفتهای بزرگتر شوند.»
محمد سعد درخصوص حضور شرکتهای ایرانی در این نمایشگاه گفت: «نمایشگاه خیلی خوبی بود و زمینهای برای پیشرفت کشور عراق و دانشجویان ما محسوب میشود تا از چنین نمایشگاههایی استفاده کنیم. متأسفانه تاکنون فرصت کافی برای بازدید از غرفههای ایرانی و آشنایی با محصولات آنها نداشتم. با این حال، فضای کلی نمایشگاه و حضور گسترده شرکتهای فناورانه از ایران و عراق، نویدبخش آیندهای روشن برای همکاریهای دوجانبه است. من این رویداد را بستری مناسب برای توسعه ارتباطات علمی و صنعتی میان دو کشور میبینم و معتقدم که میتوان از این ظرفیت برای پیشبرد پروژههای مشترک، بهویژه در حوزههای فناوری پیشرفته، بهره گرفت.»
او تأکید کرد: «به نظر من، یکی از مهمترین زمینههای همکاری میان ایران و عراق، حوزه مهندسی وابسته به هوش مصنوعی است. این فناوریها میتوانند نقش کلیدی در توسعه بخشهای مختلف از جمله مهندسی پزشکی، صنایع دفاعی، مدیریت شهری، کشاورزی هوشمند و بهینهسازی مصرف انرژی ایفا کنند. دانشگاه الفرات الاوسط نیز با حمایت از چنین پروژههایی، نشان داده که آماده است نقش فعالی در این روند ایفا کند.»
محمد سعد خاطرنشان کرد: «نقش دانشگاه در موفقیت این پروژه غیر قابل انکار است. حمایتهای مادی و معنوی دانشگاه، ایجاد زیرساختهای لازم، فراهم کردن کارگاههای آموزشی و تشویق مستمر دانشجویان، همه از عواملی بودند که تحقق این پروژه را ممکن ساختند. رشتهای که بیشتر دانشجویان این پروژه از آن فارغالتحصیل شدهاند، مهندسی پزشکی است؛ رشتهای که با تلفیق دانش فنی و علوم زیستی، میتواند نقش مؤثری در توسعه فناوریهای نوین ایفا کند.»
وی در پایان باید تأکید کرد: «حضور در چنین نمایشگاههایی برای دانشجویان ما فرصتی بینظیر است تا با فضای واقعی صنعت آشنا شوند، توانمندیهای خود را بسنجند و برای آیندهای روشنتر در عرصه علم و فناوری گام بردارند.»
به همکاری گستردهتری بین فناوران ایرانی با دانشگاههای عراقی نیاز داریم
«دعا جبار» یکی از دانشجویان دانشگاه اسلامی نجف است که پروژه خود را به عصرامید نجف آورده است. او درباره حضور در نمایشگاه «عصر امید» اظهار کرد: «من در دانشگاه الاسلامیه نجف و در دانشکده مهندسی فناوری اطلاعات مشغول به تحصیل در سال چهارم هستم. پروژهای را در قالب پروژه فارغالتحصیلی طراحی کردهایم که هدف آن افزایش ایمنی در مکانهای حساس همچون پمپبنزینها است. این پروژه که از سال گذشته آغاز شد، در ابتدا به شکل سادهتری در نظر گرفته شده بود و ما کار خود را با طراحی یک ماشین ابتدایی که فقط روی خطوط سیاه حرکت میکرد شروع کردیم، اما با پیشرفت ایدهها و نیازسنجی محیطی، به این نتیجه رسیدیم که باید وارد عرصهای جدیتر شویم و ایدهای کاربردیتر برای رفع نیازهای جامعه ارائه کنیم.»
او خاطرنشان کرد: «پروژه نهایی ما شامل طراحی و توسعه یک نرمافزار موبایلی است که میتواند در پمپبنزینها و ایستگاههای سوختگیری نصب شود. این نرمافزار از طریق سنسورهایی که در مکانهای مختلف جایگذاری میشود، دمای محیط را بهصورت لحظهای اندازهگیری کرده و در صورت افزایش غیرطبیعی حرارت، هشدارهای لازم را به اپلیکیشنی که روی تلفن همراه اپراتور نصب شده است ارسال میکند.»
جبار تصریح کرد: «این اپلیکیشن با ارسال نوتیفیکیشن (اعلان) فوری، به کاربر اعلام میکند که در یک موقعیت خاص، دمای محیط بیش از حد نرمال بالا رفته و احتمال بروز خطراتی همچون آتشسوزی وجود دارد. در این صورت میتوان با اقدامات پیشگیرانه و سریع، از وقوع حوادث ناگوار جلوگیری کرد. این پروژه به آتشنشانها کمک زیادی میکند تا بهصورت آنلاین و از راه دور بدانند جزئیات ارتفاع دما و میزان حرارت در پمپبنزین به چه صورت است.»
او ادامه داد: «تاکنون در عراق، پروژهای مشابه بهصورت کامل اجرایی نشده و در مرحله ایده و تحقیق باقی مانده است. این موضوع سبب شده است که ما با انگیزه بیشتری به توسعه این پروژه ادامه دهیم تا بتوانیم خلأ موجود در سیستم ایمنی مراکز سوخترسانی کشورمان را پر کنیم.»
جبار تأکید کرد: «اپلیکیشن ما بهگونهای طراحی شده که استفاده از آن بسیار ساده و کاربرپسند باشد و بتواند در سریعترین زمان ممکن هشدارها را منتقل کند؛ بدون نیاز به تجهیزات بسیار گرانقیمت یا تخصصی. همچنین این اپلیکیشن باتوجهبه ساختار ساده، اما کارآمد خود، قابلیت استفاده در کشورهای منطقه را نیز خواهد داشت.»
وی اظهار کرد: «یکی دیگر از ویژگیهای منحصربهفرد این پروژه آن است که بهجای نصب دستگاههای جداگانه یا سیستمهای سنگین، فقط از طریق سنسورهای کوچک و یک اپلیکیشن موبایلی ساده، میتواند کنترل لحظهای را ممکن سازد، بنابراین هزینه نصب و نگهداری آن نسبت به سیستمهای دیگر بسیار کمتر خواهد بود.»
جبار افزود: «در نمایشگاه اخیر، رئیس دانشگاه و همچنین استاندار نجف نیز از پروژه ما بازدید کردند. آنان ضمن ابراز خشنودی فراوان از این دستاورد علمی، تأکید کردند که در صورت تکمیل پروژه و توسعه نسخه نهایی، حمایتهای بیشتری در قالب همکاری با نهادهای دولتی و خصوصی صورت خواهد گرفت. تاکنون این پروژه تنها در مرحله «دمو» (آزمایشی) قرار دارد و هنوز بهصورت رسمی وارد بازار نشده است، اما باتوجهبه بازخوردهای مثبتی که دریافت کردهایم، امید داریم که بتوانیم نسخه نهایی را در آیندهای نزدیک عرضه کنیم.»
او در پاسخ به این سؤال که آیا تاکنون مذاکراتی برای همکاریهای بینالمللی صورت گرفته است یا خیر، گفت: «در حال حاضر تمرکز ما بیشتر بر تکمیل نمونه اولیه و مستندسازی کامل پروژه است، اما در آینده قطعاً قصد داریم با شرکتهای خارجی بهویژه در حوزه فناوری اطلاعات و ایمنی صنعتی وارد مذاکره شویم.»
وی با اشاره به حضور پررنگ شرکتهای ایرانی در نمایشگاه «عصر امید» افزود: «در بازدید از بخشهای مختلف نمایشگاه، با برخی شرکتهای ایرانی فعال در حوزه فناوری اطلاعات، پزشکی و پیراپزشکی آشنا شدم و متوجه شدم سطح فناوری و نوآوری در این شرکتها بسیار بالاست. این موضوع انگیزه مضاعفی برای ما ایجاد کرد تا برای تبادل تجربیات و دانش فنی با طرفهای ایرانی تلاش کنیم.» جبار تصریح کرد: «طبیعتاً در زمینههایی مانند تولید قطعات، ساخت تجهیزات دقیق و پیادهسازی عملی پروژهها، نیاز به همکاریهای گستردهتری میان شرکتهای ایرانی و دانشگاههای عراقی وجود دارد؛ چرا که این حوزهها همچنان نیازمند توسعه جدی در عراق هستند.»
وی خاطرنشان کرد: «خوشبختانه استادان دانشگاه الاسلامیه، بهویژه استاد راهنمای پروژه، حمایتهای زیادی از ما به عمل آوردند و مسیر را برای پیگیری ایدههای نوآورانه هموار کردند. این حمایتها نهتنها در قالب مشاوره فنی، بلکه در زمینههای مالی و معرفی به شرکتها و مراکز تحقیقاتی نیز صورت گرفت.» وی در پایان گفت: «امیدوارم با تلاش مستمر و همکاریهای بینالمللی، بتوانیم این پروژه را به محصولی تبدیل کنیم که بهصورت گسترده در عراق و دیگر کشورهای منطقه مورد استفاده قرار گیرد و گامی مؤثر در ارتقای ایمنی عمومی برداریم.»
شرکتهای ایرانی در حوزههای فناورانه چندین گام جلوتر ند
حیدر نورالواعظین، نماینده مرکز «مرکز رهبران زندگی آینده» که نرمافزار SLVR Smart را در رویداد بینالمللی عصر امید ارائه کرده است، درباره حضور در این رویداد گفت: «مرکز ما در مؤسسه «انوار نجفیه» تحتنظر مکتب آیتالله شیخ بشیر نجفی در نجف فعالیت میکند. اساساً هدف از تأسیس این مرکز، برنامهریزی و هدفگذاری ویژه برای کودکان بود تا بتوانیم فضایی مناسب و ایمن برای رشد فکری و فرهنگی آنها ایجاد کنیم.»
او افزود: «اولین پروژهای که در این راستا انجام شد، تولید یک نرمافزار با نام «SLVR Smart» بود. این نرمافزار در واقع آرمانشهری مجازی برای کودکان به شمار میرود که در آن، کودک وارد یک شهر خیالی میشود و در آنجا فضاهایی همچون سینما، مسجد، مدرسه، سالن بازی و فروشگاه را تجربه میکند.»
نورالواعظین خاطرنشان کرد: «ما این نرمافزار را به دو زبان عربی و انگلیسی طراحی کردهایم تا هم کودکان عربزبان و هم کودکان مسلمان انگلیسیزبان، بهویژه در کشورهای اروپایی و آمریکا بتوانند از آن بهرهمند شوند. ایده این بود که والدین با اطمینان خاطر، تلفن همراه یا دستگاه واقعیت مجازی را در اختیار فرزندان خود قرار دهند، چون مطمئن خواهند بود که محتوای درون این نرمافزار، ایمن و کنترلشده است.»
او تصریح کرد: «در این شهر مجازی، کودک با ورود به بخشهای مختلف؛ محتوای آموزشی، مذهبی و سرگرمکنندهای دریافت میکند. برای مثال در سالن سینما، فیلمهای مناسب سن کودکان پخش میشود، در مدرسه مفاهیم آموزشی ارائه شده و در مسجد، کودک با اماکن مقدسهای همچون عتباتعالیات نجف و کربلا آشنا خواهد شد. این نرمافزار در سه نسخه اندروید، IOS و VR عرضه میشود.»
نورالواعظین درباره آغاز فعالیت این مرکز توضیح داد: «ایده تأسیس مرکز «future life leaders center» (مرکز قادة حیاة المستقبل) زمانی شکل گرفت که احساس کردیم کار چندانی برای کودکان در فضای مجازی و فرهنگی صورت نگرفته است؛ بهویژه در مقایسه با غرب که با فاصله زیادی جلوتر حرکت کردهاند. خود مرجع و فرزند مرجع گفتند روی این مجال و «area» (فضا) برای کودکان مخصوصاً مسلمانان، خیلی کم کار شده و قافیه را به غربیها باختهایم. ما احساس کردیم لازم است هرچند بهصورت ابتدایی، حرکتی در این زمینه آغاز شود و خوشبختانه توانستهایم گامهای اولیه را برداریم.»
نماینده مرکز «مرکز رهبران زندگی آینده» که در رشته زبان انگلیسی تحصیل کرده، درباره پشتیبانی مالی و جذب سرمایه نیز گفت: «پلهپله پیش رفتیم و تا مقدار بسیار زیادی، استقبال خوبی از ایده ما صورت گرفت. هرچند فعلاً در مرحله «دمو» (نسخه آزمایشی) هستیم و نسخه نهایی نرمافزار به بازار ارائه نشده است، اما وقتی نسخه اصلی منتشر شود، قطعاً توجه بیشتری به خود جلب خواهد کرد و چشمگیر خواهد بود.»
این مسئول افزود: «ما در تولید محتوا نیز تلاش کردهایم استانداردهای بالایی رعایت شود. در حوزه محتوای فیلم و بازی، با شرکتهای متعددی از جمله شرکتهای کانادایی، آمریکایی، کویتی و حتی برخی شرکتهای ایرانی همکاری کردیم. ما توانستیم مجوز استفاده از محتوای این شرکتها را با حفظ حقوق و لوگوی آنها در نرمافزار خود دریافت کنیم.»
او درباره حضور در نمایشگاه علمی «عصر امید» نیز اظهار کرد: «حقیقتاً از سطح نمایشگاه بسیار خوشم آمد. ابتدا تصورم این بود که صرفاً حوزه هوش مصنوعی محوریت دارد، اما دیدم فضا بسیار گستردهتر است و امکان تبادل اطلاعات و تجارب در زمینههای مختلف بهخوبی فراهم شده است.»
نورالواعظین در ادامه با اشاره به وضعیت شرکتهای ایرانی حاضر در نمایشگاه گفت: «به نظرم سطح شرکتهای ایرانی نسبت به شرکتهای عراقی، اختلاف بسیار بالاتری داشت. ایران در بسیاری از حوزههای فناورانه چندین گام جلوتر است و این موضوع فضای همکاری خوبی بین ایران و عراق ایجاد میکند.»
او افزود: «کشور عراق در حال پیمودن مسیر رشد و پیشرفت بوده، اما واقعیت این است که ایران تجربه و توانمندی بیشتری در زمینههای فنی و اقتصادی دارد. همین امر میتواند باعث شود همکاریهای علمی و فناورانه میان دو کشور به شکلی مؤثر و سودمند انجام شود.»
او در پایان با اشاره به آینده این پروژه خاطرنشان کرد: «ما آمادگی داریم که در صورت تمایل دانشگاهها از جمله دانشگاه آزاد یا نهادهای حمایتی، همکاریهای بیشتری داشته باشیم و امیدواریم که بتوانیم این نرمافزار را در ابعاد وسیعتر ارائه دهیم.»
زمینه همکاری با ایران در زمینه سیستمهای امنیتی فراهم شود
مصطفی عبدالحسین، مدیر فروش شرکت «الاول» فارغالتحصیل دانشگاه «کوفه» است؛ شرکتی که به صورت تخصصی در زمینه امنیت فعالیت فعال است و حالا بخش مهمی از تمرکز خود را روی دوربینهای مداربسته گذاشته است. او درباره حضور در نمایشگاه اظهار کرد: «شرکت ما در زمینه «security» (امنیت) فعالیت میکند. میگویند که ما شرکتی هستیم که به صورت تخصصی در زمینه هوش مصنوعی برای دوربینهای مداربسته کار میکنیم؛ به این صورت که هم شامل دوربینها میشود و هم شامل صفحههای نمایش.»
او در معرفی شرکت یا استارتاپ مربوط به خود گفت: «اسم شرکت ما «الاول» است و سال ۲۰۰۵ تأسیس شده است. از زمان تأسیس تا امروز، تمرکز اصلی ما بر بهبود کیفیت تجهیزات نظارتی و توسعه راهکارهای نوین برای افزایش امنیت بوده است.»
عبدالحسین درخصوص اهداف این شرکت تصریح کرد: «بخشی از هدف ما تولید محصولات پشتیبانی برای دوربینهای مداربسته بر پایه هوش مصنوعی است؛ بهگونهای که علاوه بر کیفیت بالا، خدمات پس از فروش و پشتیبانی فنی حرفهای نیز ارائه شود. با گذشت زمان و توسعه نیازهای بازار، هدف بعدی ما شکل گرفت؛ طراحی و تولید صفحههای نمایشی پیشرفته که بتوانند تصاویر دوربینها را به صورت زنده و با کیفیت عالی به نمایش بگذارند. این صفحهها قابلیت استفاده گسترده در مراکز آموزشی و اداری را دارند و به نوعی تکمیلکننده چرخه نظارت تصویری محسوب میشوند. در واقع هدف دوم شرکت مربوط به صفحههای نمایشی است که محتوای دوربینهای مداربسته را به صورت کامل و همهجانبه نمایش میدهد.»
مدیر شرکت «الاول» درباره مخاطبان خود نیز گفت: «مخاطبان صفحات نمایشی که حالت آموزشی هم دارد، بیشتر دانشگاهها و مدرسهها هستند. همچنین دوربینهای مداربسته برای شرکتها استفاده میشود. در حقیقت مخاطبان اصلی محصولات ما شامل دانشگاهها، مدارس، و مراکز آموزشیاند که نیاز به سیستمهای نظارت دقیق دارند. همچنین بسیاری از شرکتهای خصوصی و سازمانهای دولتی نیز از محصولات ما برای تأمین امنیت محیطهای کاری خود استفاده میکنند. ما تلاش کردهایم راهکارهای خود را طوری توسعه دهیم که علاوه بر کیفیت بالا، کاربری آسان و مقرونبهصرفه بودن را نیز در بر بگیرد.»
او درباره ارزیابی از رویداد «عصر امید» و نمایشگاه تأکید کرد: «این نمایشگاه بسیار خوبی است و از آن استفاده کردیم. امیدواریم که خودمان هم بتوانیم کمکی به برگزاری این نمایشگاهها کنیم. حضور در نمایشگاه «عصر امید» به ما این امکان را داد تا محصولات خود را به شکل گسترده معرفی کرده و ارتباطات مؤثری با مخاطبان و مشتریان بالقوه برقرار کنیم.» مدیر شرکت «الاول» درباره جذب سرمایهگذار از طریق نمایشگاه هم گفت: «از هر دو طرف، هم ایران و هم عراق، موفق به برقراری ارتباط و جذب مشتری شدهایم و مذاکرات تجاری مثبتی را آغاز کردهایم.» او درخصوص ارزیابی از سطح شرکتهای ایرانی، اشاره کرد: «سطح شرکتهای ایرانی بسیار پیشرفته است. واقعاً جای تحسین دارد. شرکتهای ایرانی که در این رویداد حضور داشتند، از نظر فنی و فناوری در سطح بسیار بالایی قرار دارند و کیفیت محصولات و خدمات ارائه شده از سوی آنها در مقایسه با بسیاری از نمونههای خارجی نیز قابل توجه بود.»
عبدالحسین در خصوص میزان فضای همکاری بین ایران و عراق نیز گفت: «فضای همکاری کاملاً فراهم است. در زمینه فناوری، بهخصوص از طریق کنسولگری ایران، موفق به ارائه خدمات و محصولات شدهاند. ما میتوانیم تعاملات خیلی گستردهای با شرکتهای ایرانی داشته باشیم؛ کما اینکه چنین تعاملاتی داریم. این تعاملات نشان میدهد که فرصتهای زیادی برای توسعه همکاریهای بیشتر در حوزههای فناوری میان دو کشور وجود دارد.»
او در پاسخ به این سؤال که ایران و عراق در چه زمینهای میتوانند همکاری بیشتری داشته باشند، گفت: «حوزه هوش مصنوعی زمینه بسیار مناسبی برای این همکاری است، مخصوصاً در زمینه سیستمهای امنیتی و حمایتی. این فناوری میتواند نقش مهمی در بهبود زیرساختهای امنیتی و ارتقای سطح خدمات ایفا کند. همکاری در این زمینه میتواند هم به ارتقای امنیت داخلی دو کشور کمک کند و هم زمینهساز تبادلات فنی و دانشبنیان گستردهتری شود.»
افزایش تعاملات به رشد فناورانه عراق کمک خواهد کرد
سارا بغدادی، مسئول پروژه دانشگاهی در دانشگاه فنی فرات الاوسط که با سیستم کنترل نور و دمای گلخانهها به نمایشگاه عصر امید آمده است با اشاره به فعالیتهای فناورانه این مجموعه اظهار کرد: «ما در زمینه طراحی و ساخت سیستمهای پیشرفته کنترل نور و دمای گلخانهها فعالیت داریم. محصولاتی که توسعه دادهایم، مجهز به سنسورهای دقیق و سیستمهای هوشمندیاند که قابلیت شناسایی تغییرات محیطی را دارا هستند. در واقع، این سنسورها تغییرات دما و میزان نور محیط را بهصورت لحظهای ثبت کرده و در صورت نیاز، بهطور خودکار دستور باز و بسته شدن پنجرهها، پردهها یا منابع نوری را صادر میکنند.»
او افزود: «هدف اصلی ما از طراحی این سیستم، بهینهسازی مدیریت گلخانهها و کاهش نیاز به نیروی انسانی بوده است. در روشهای سنتی، معمولاً افراد بهصورت دستی دما و نور را کنترل میکردند که این کار هم زمانبر بوده و هم با خطای انسانی همراه بود، اما با استفاده از فناوریهای جدید بهویژه ترکیب هوش مصنوعی و حسگرهای پیشرفته توانستهایم سیستمی ایجاد کنیم که بهصورت ۲۴ ساعته و بدون نیاز به مداخله مستقیم انسان، شرایط ایدئال رشد را برای گیاهان فراهم کند. این ویژگی باعث افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها و همچنین بهبود کیفیت محصولات گلخانهای شده است.»
بغدادی که در رشته مکانیک تحصیلکرده، در ادامه درباره سابقه فعالیت این پروژه توضیح داد و گفت: «پروژه ما ریشه در یک فعالیت علمی و تحقیقاتی دارد که نخستین گامهای آن در سال ۱۹۸9 برداشته شد. این پروژه از دل دانشکدههای مکانیک، ارتباطات و عمران دانشگاه فرات الاوسط صنعتی و بهطور خاص از دپارتمان مهندسی مکانیک متولد شده است. در ابتدا این پروژه در قالب یک پروژه دانشجویی با عنوان پروژههای ذهنی (Mental Projects) تعریف شد و هدف اصلی آن بررسی امکان بهکارگیری فناوریهای هوشمند در حوزههای کاربردی همچون کشاورزی بود.»
این مسئول با بیان اینکه پروژه بهتدریج گسترش یافته، اظهار داشت: «باتوجهبه نتایج مثبت اولیه و نیاز بازار به راهکارهای نوین، تصمیم گرفته شد این پروژه بهصورت یک کمپانی کوچک دانشگاهی ادامه یابد. همکاری نزدیک میان استادان، پژوهشگران و دانشجویان باعث شد بتوانیم محصولاتی توسعه دهیم که اکنون در چندین گلخانه پیشرفته مورد استفاده قرار میگیرند. این موفقیت مدیون حمایتهای مستمر دانشگاه، بهویژه دپارتمان مهندسی مکانیک و تلاش شبانهروزی تیمهای تحقیقاتی است.»
وی همچنین درباره نقش نمایشگاهها در توسعه این پروژه گفت: «حضور در نمایشگاههای تخصصی فرصت ارزشمندی برای ارائه دستاوردها، جذب سرمایهگذار و تبادل تجربیات با سایر فعالان حوزه فناوری ایجاد کرده است؛ بهویژه شرکت در این رویداد باعث شد که بتوانیم با فعالان حوزه کشاورزی هوشمند در ایران و عراق ارتباط برقرار کرده و زمینههای همکاری بیشتری را بررسی کنیم.»
بغدادی در بخش دیگری از سخنان خود درباره امکان توسعه همکاریهای علمی و فناورانه میان ایران و عراق تصریح کرد: «زمینههای فراوانی برای همکاری مشترک وجود دارد، بهویژه در حوزههایی همچون کشاورزی هوشمند، مهندسی مکانیک، رباتیک، اینترنت اشیا (IoT) و هوش مصنوعی. هر دو کشور از ظرفیتهای علمی و انسانی بالایی برخوردارند و اگر تعاملات دانشگاهی و صنعتی تقویت شود، میتوانیم پروژههای مشترک بزرگی را پایهگذاری کنیم که هم به سود ایران خواهد بود و هم به رشد علمی و فناورانه عراق کمک خواهد کرد.»
این مسئول دانشگاهی در پایان خاطرنشان کرد: «محصول ارائهشده ما، حاصل کار گروهی دانشجویان مستعد است که با کمترین منابع مالی و امکانات، توانستهاند سامانهای پیشرفته و قابلرقابت با نمونههای خارجی بسازند. این اتفاق نشان میدهد که اگر فرصت مناسب و حمایتهای لازم فراهم شود، دانشجویان ما میتوانند نقش مهمی در پیشرفت علمی کشور و منطقه ایفا کنند. ما امیدواریم که این پروژه فقط آغازی برای پروژههای بزرگتر باشد و بتوانیم در آیندهای نزدیک شاهد تحقق همکاریهای گستردهتر علمی و فناورانه بین ایران و عراق باشیم.»